Marian Banaś#BANAŚ2026
Kandydat

Marian BANAŚ

Kandydat na Prezydenta Krakowa

Portret Mariana Banasia

Od najwcześniejszych lat związany z podziemiem niepodległościowym

Urodziłem się 13 lipca 1955 roku w Piekielniku na Podhalu. Już jako młody człowiek angażowałem się w działalność patriotyczną i niepodległościową. W latach 70. uczestniczyłem w kolportażu niezależnych wydawnictw w Krakowie i na Podhalu. Jako student działałem w organizacjach opozycyjnych, m.in. w Studenckim Komitecie Solidarności i współtworzyłem lokalny oddział Akcji na rzecz Niepodległości. Byłem członkiem Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela, Konfederacji Polski Niepodległej oraz Ruchu Młodej Polski. Komunistyczny sąd skazał mnie w 1981 roku za działalność w “Solidarności” na 4 lata więzienia. Zostałem zwolniony w czerwcu 1983 roku z powodu choroby żony. Na wolności zaangażowałem się w pomoc innym represjonowanym w ramach Komitetu Pomocy Więzionym za Przekonania, którego byłem współzałożycielem. Do końca walczyłem z systemem w ramach podziemnych zrzeszeń oraz jako redaktor naczelny podziemnego pisma “Homo Homini”.
Marian Banaś z dziećmi

Wykształcenie

W 1979 roku ukończyłem studia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego. Studiowałem filozofię na Papieskiej Akademii Teologicznej oraz studia podyplomowe z religioznawstwa. Ukończyłem aplikację sądową zakończoną egzaminem sędziowskim oraz aplikację Najwyższej Izby Kontroli. Swoje kwalifikacje zawodowe poszerzyłem także o studia podyplomowe z zakresu audytu wewnętrznego.

Działalność w administracji państwowej

Po przemianach ustrojowych rozpocząłem pracę w Najwyższej Izbie Kontroli, gdzie od 1992 roku pracowałem na stanowiskach eksperckich i kierowniczych. Zdobywałem doświadczenie w zakresie kontroli państwowej, finansów publicznych oraz nadzoru nad instytucjami publicznymi. W kolejnych latach obejmowałem kluczowe funkcje w administracji rządowej, w tym stanowiska sekretarza i podsekretarza stanu w Ministerstwie Finansów oraz Szefa Służby Celnej. W latach 2017–2019 kierowałem Krajową Administracją Skarbową, gdzie doprowadziłem do połączenia służby celnej i skarbowej. Krok ten skutkował uszczelnieniem luki VAT, co przyniosło miliardy złotych do budżetu państwa.
Marian Banaś w administracji państwowej

Minister Finansów i Prezes Najwyższej Izby Kontroli

4 czerwca 2019 roku zostałem powołany na stanowisko Ministra Finansów. Byłem ministrem bezpartyjnym i eksperckim. To właśnie moje wieloletnie doświadczenie oraz skrupulatność w wydatkowaniu środków publicznych pozwoliło na wprowadzenie świadczenia 500+. 30 sierpnia 2019 roku objąłem urząd Prezesa Najwyższej Izby Kontroli. Zapewniłem niezależne i bezstronne funkcjonowanie Izby, dzięki czemu kontrolerzy wykryli liczne nieprawidłowości w działaniu organów państwowych. Najważniejsze kontrole zyskały ogromne zainteresowanie opinii publicznej. Izba pod moim kierownictwem wykryła m.in ukrywanie skali wydatków państwa, nielegalne wybory, na które wydano 70 mln. zł, afery w wydatkach COVIDowych, niegospodarne inwestycje w elektrowni w Ostrołęce i Centralnym Porcie Lotniczym. Za bezsenność i rzetelność w wykonywaniu obowiązków, które nałożyła na mnie Konstytucja RP rządzący chcieli zniszczyć mnie, moją rodzinę i urząd, który sprawowałem. Wytrzymałem wszystkie te ataki i skończyłem kadencję w wyznaczonym terminie.

Kandydat na Prezydenta Krakowa

Od wielu lat jestem związany z Krakowem. Tutaj studiowałem, działałem w opozycji demokratycznej i rozpoczynałem swoją karierę zawodową. Dzisiaj Kraków stoi przed licznymi wyzwaniami, na które może odpowiedzieć ktoś taki jak ja – państwowiec i profesjonalista misją walki o przejrzystość życia publicznego.
Marian Banaś z Krakowem w tle

Odznaczenia i wyróżnienia

Za działalność niepodległościową oraz służbę publiczną zostałem odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski oraz Krzyżem Wolności i Solidarności.
Odznaczenia i wyróżnienia Mariana Banasia

Życie prywatne

Z wykształcenia jestem prawnikiem, a z zamiłowania – adeptem sztuk walki. Od wczesnych lat młodzieńczych angażuję się również w działalność społeczną i edukacyjną. Jestem dumnym ojcem i dziadkiem.
Marian Banaś z rodziną